Carlsen’s Assault On The Throne

Σχολιάστε

Carlsen's assault on the throne Carlsen’s Assault On The Throne
Vasillios Kotronias & Sotiris Logothetis
Photos by Anastasiya Karlovich
Quality Chess, Hardcover, 300p, Algebraic notation.
Πάνε σχεδόν 3 μήνες από τότε που έφτασε το βιβλίο στα χέρια μου, οπότε νομίζω είναι ικανό το χρονικό διάστημα για να διατυπωθεί μια άποψη.
Ας αρχίσω με την μορφή και ακολούθως θα περάσουμε στο περιεχόμενο.
Το βιβλίο είναι ένα από τα καλύτερα Quality Chess που έχουν εκδοθεί.
Σκληρό εξώφυλλο, άριστη ποιότητα και «άρωμα χαρτιού», εκπληκτικές φωτογραφίες, άψογο δέσιμο, καθαρότητα και ποιότητα τυπογραφικών στοιχείων από τις καλύτερες του οίκου.
Θα μπορούσα να αναφέρω δύο ακόμα εκδόσεις από τον ίδιο οίκο, η ποιότητα των οποίων είναι στο ίδιο περίπου επίπεδο. Το ένα είναι το San Luis 2005 των Alik Gershon & Igor Nor και το άλλο οι δύο τόμοι του Κάρολι με τις παρτίδες του Κάρποβ (Karpov’s Strategic Wins Vol1 & Vol2). Το Carlsen’s Assault on the throne όπως και το San Luis (οι παρτίδες του Κάρποβ δεν έχουν φωτογραφίες) έχουν το επιπλέον πλεονέκτημα ότι διαθέτουν ίσως τις καλύτερες έγχρωμες φωτογραφίες που υπάρχουν σε σκακιστικό βιβλίο, με αυτές του βιβλίου του Βασίλη και του Σωτήρη να είναι ακόμα καλύτερες από του San Luis (πολύ ωραίες έγχρωμες φωτογραφίες σε σκακιστικό βιβλίο υπάρχουν επίσης στο My one hundred best games του Αλεξέι Ντρέεβ, εκδόσεις Chess Stars – παρεμπιπτόντως πρόκειται για εξαιρετικό βιβλίο καθώς και οι παρτίδες είναι υψηλού επιπέδου και διδακτικές και η ανάλυση του Ντρέεβ θαυμάσια, ενώ υπάρχει και μια μικρή βιογραφική εισαγωγή από τον ίδιο με μεγάλο ενδιαφέρον – ενώ θαυμάσιες ασπρόμαυρες φωτογραφίες διαθέτει το εξαιρετικό βιβλίο των Μπένκο, Σίλμαν και Ουότσον Pal Benko: My life, games and compositions εκδόσεις Siles Press καθώς και το εκπληκτικό πρώτο μέρος της βιογραφίας του Νίμτζοβιτς On the road to chess mastery 1886 – 1924 από τους Per Skjoldager & Jorn Erik Nielsen εκδόσεις Mc Farland (αναμένουμε με αγωνία το 2ο μέρος).

Όμως η ποιότητα των φωτογραφιών στο Carlsen’s Assault On The Throne, η οποία αναδεικνύεται ακόμα περισσότερο από την ποιότητα του χαρτιού που έχει χρησιμοποιηθεί είναι πέρα από κάθε προσδοκία! Οι περισσότερες από αυτές είναι τραβηγμένες μέσα από μια καλλιτεχνική οπτική που ζωντανεύει την στιγμή και την ιστορία πίσω της. Έμεινα στην κυριολεξία να κοιτάω για πάρα πολύ ώρα την συντριπτική πλειοψηφία από αυτές κάνοντας εικασίες για τις σκέψεις, τις ανησυχίες, τις προσδοκίες και τις αμφιβολίες των προσώπων που τόσο εκφραστικά αποτυπώθηκαν στον φακό που θα φαντάζονταν κανείς ότι πόζαραν κατόπιν οδηγιών του φωτογράφου προσπαθώντας να «πιάσουν» ένα συναίσθημα, μια ακαθόριστη σμίλευση της στιγμής. Ο Κάρλσεν στην σελίδα 49, ο Γκέλφαντ και ο Αρονιάν στην 97, ο Ίβαντσουκ στην 113, ο Κάρλσεν στην 120 και στην 132 (με το βλέμμα του Ρατζάμποβ πίσω του) οι χορευτές στην 178 οι δύο μονομάχοι του τελικού στην 183 – λίγο πριν αρχίσει ο πρώτος γύρος – το βλέμμα του Κάρσλεν προς τον αντίπαλο του στην 190 η νευρικότητα του Ανάντ αποτυπωμένη στο χέρι του τόσο έντονα που αφήνει την εντύπωση ότι η εικόνα κινείται στην 195, το βλέμμα, το ύφος, τα συναισθήματα – που η έκφραση τους δεν εμποδίζεται από το χαρτί ή από το ένα «κλικ» της μιας στιγμής – του πρώην πια παγκόσμιου πρωταθλητή καθώς κοιτάει προς τον νυν που έρχεται… (σελ. 216) και τόσες άλλες – για να μην επεκταθώ άλλο – έχουν να μας διηγηθούν πολλές ιστορίες…
Προφανώς αξίζουν πολλά συγχαρητήρια στην Αναστασία Κάρλοβιτς.
Ας περάσουμε τώρα και στο περιεχόμενο του βιβλίου, το οποίο χωρίζεται ουσιαστικά σε 4 μέρη. Αρχικά υπάρχει η παρουσίαση των δύο μονομάχων του τελικού. Στο κομμάτι του Κάρλσεν υπάρχει η παρτίδα Carlsen – Kotronias Calvia Olympiad 2004, η οποία συνοδεύεται από μια ενδιαφέρουσα ιστορία. Επίσης το υποκεφάλαιο Draws in chess έχει αρκετό ενδιαφέρον, καθώς εξετάζει (παίρνοντας ως βάση το θέμα των σύντομων ισοπαλιών) την αγωνιστική στάση του Φίσερ, του Κάρποβ, του Κασπάροβ και τελικά του Κάρλσεν (με συμπέρασμα ότι ο Νορβηγός είναι ένα κράμα Φίσερ-Κάρποβ, όχι μόνο στο στυλ παιχνιδιού, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο χειρίζεται γενικότερα τα αγωνιστικά θέματα).
Στο υποκεφάλαιο Media, εξετάζεται η σχέση του Κάρλσεν με τα μέσα, ενώ ακολουθεί και μια –πιο σύντομη- παρουσίαση του Ανάντ.
Έπεται το 2ο μέρος (London Diaries) όπου έχουμε την παρουσίαση του τουρνουά των διεκδικητών του Λονδίνου, το οποίο έδωσε με δραματικό τρόπο την πρόκριση στον Κάρσλεν για τον τελικό. Είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον κομμάτι του βιβλίου! Αυτό συμβαίνει για πολλούς λόγους: Πρώτα πρώτα το τουρνουά του Λονδίνου ήταν συναρπαστικό, με ανατροπές και ένταση μέχρι την τελευταία παρτίδα. Δεύτερον ο Σωτήρης Λογοθέτης ήταν παρόν στο Λονδίνο και μέσα από την εξαιρετική του πένα, ζωντανεύουν όλες οι στιγμές, μικρές και μεγάλες, αυτού του σπουδαίου τουρνουά, το οποίο πιστεύω θα καταλάβει εξέχουσα θέση στην σκακιστική ιστορία. Ο Σωτήρης έστελνε από το Λονδίνο ανταποκρίσεις στο http://www.skakistiko.com, οι οποίες δεν ήταν σε καμιά περίπτωση στεγνές δημοσιογραφικές αναφορές, αλλά μικρά λογοτεχνικά διαμαντάκια, τα οποία συχνά πυκνά ξέφευγαν από τα αυστηρά σκακιστικά πλαίσια του τουρνουά και μας μετέφεραν όχι μόνο την ατμόσφαιρα από τον χώρο των αγώνων και την ανθρώπινη πλευρά συμμετεχόντων και συντελεστών, αλλά και την ατμόσφαιρα της πόλης του Λονδίνου. Ο Σωτήρης έχει δείξει πολλές φορές δείγματα εξαιρετικής γραφής, που αρπάζει τον αναγνώστη και τον κάνει μέρος της περιγραφόμενης σκηνής. Θυμάμαι επίσης τις λογοτεχνικές ανταποκρίσεις του από τα Χανιά στην διάρκεια του Πανελλήνιου Πρωταθλήματος Ανδρών. Ήξερα λοιπόν, ότι χειρίζεται όμορφα την Ελληνική γλώσσα. Με το Carlsen’s Assault On The Throne διαπίστωσα ότι η γραφή του δεν άλλαξε καθόλου με την αλλαγή γλώσσας. Τα κείμενα του είναι το ίδιο ρέοντα, γλαφυρά, ζωντανά και σε αρπάζουν με τέτοιο τρόπο ώστε όχι μόνο δεν θες να αφήσεις το βιβλίο κάτω, αλλά πιάνεις τον εαυτό σου, όταν το κείμενο διακόπτεται από παρτίδα, να λέει: «Ποια παρτίδα τώρα; Άσε θα τις δω μετά…» να γυρίζει σελίδα και να συνεχίζει την ανάγνωση.
Για κάθε γύρο του Λονδίνου, υπάρχει εκτενές κείμενο, σχεδόν όλες οι παρτίδες του Κάρλσεν και κάποιες άλλες σημαντικές παρτίδες ολόκληρες (αν και θα ήθελα κι άλλες ακόμα, καταλαβαίνω ότι το βιβλίο είναι επικεντρωμένο στον Κάρλσεν), και μερικές κρίσιμες θέσεις που αναλύονται. Στο κείμενο που κλείνει τον 4ο γύρο μαθαίνουμε πώς η bounty που έμεινε ξεχασμένη στο τραπέζι του Κράμνικ, «επανεμφανίστηκε» μετά από μερικούς μήνες στα Ανώγεια!
Οι αναλύσεις του Κοτρωνιά – γενικά – είναι πάντα εγγύηση και φυσικά το παρόν βιβλίο δεν αποτελεί εξαίρεση. Αυτό ισχύει τόσο για τις παρτίδες του Λονδίνου, όσο και για αυτές στο Τσενάι. Ο Κοτρωνιάς αναλύει και εξηγεί – και αυτό είναι το πιο σημαντικό, ειδικά για μαζέτες σαν εμένα – με σαφήνεια, με αποτέλεσμα να μην μπερδεύει τον αναγνώστη ούτε όταν σε κάποια θέση υπάρχει πολύ «βαριαντοκόπι». Σε αυτό βοηθάει βέβαια πολύ και η δομή των βιβλίων της Quality Chess, με τις δύο στήλες ανά σελίδα και τα ευκρινώς διακρινόμενα λόγω μικρότερου μεγέθους διαγράμματα ανάλυσης που δεν σε μπερδεύουν με την κυρίως παρτίδα, ακόμα και όταν «βλέπεις» μια παρτίδα από το βιβλίο – χωρίς σκακιέρα. Τα διαγράμματα είναι πάρα πολλά – μα πάρα πολλά! Τόσο της κύριας παρτίδας όσο και των αναλύσεων. Αυτό διευκολύνει την παρακολούθηση μιας παρτίδας κατευθείαν από το βιβλίο.
Μετά το τουρνουά των διεκδικητών του Λονδίνου, ακολουθεί το τρίτο μέρος υπό τον τίτλο “Match Preparations” όπου ανάμεσα στα άλλα υπάρχουν τα υποκεφάλαια “Anand’s tournament practice” το οποίο περιλαμβάνει και δύο αναλυμένες παρτίδες (Carlsen – Anand Tal Memorial 2013 και Carlsen – Anand 3rd Pearl Spring Nanjing 2010) και Carlsen’s tournament practice με αναλυμένη την παρτίδα Carlsen – Aronian Sinquefield Cup, Saint Louis 2013.
Στο 4ο μέρος έχουμε φυσικά την τελική επίθεση του Μάγκνους προς τον θρόνο. Η δομή για το ματς του Τσενάι ακολουθεί την δομή περιγραφής του τουρνουά του Λονδίνου. Παρότι – από όσο γνωρίζω – ο Σωτήρης Λογοθέτης δεν ήταν παρόν στο Τσενάι (σε αντίθεση με το Λονδίνο) τα κείμενα του δεν υστερούν (δεν γίνεται αισθητή η έλλειψη «ζωντανής» παρουσίας του σχολιαστή από αυτά που περιγράφει) σε σχέση με αυτά του Λονδίνου και ο αναγνώστης έχει την ίδια αίσθηση της «μεταφοράς» στον χωροχρόνο των συμβάντων. Σε αυτό, εκτός από την εξαιρετική πένα και φαντασία του Σωτήρη, πρέπει να δώσουμε τα εύσημα και στον Θεόδωρο Θεοδουλίδη ο οποίος είναι προφανώς ο «υπεύθυνος» για τις εντυπώσεις από το Τσενάι, όπως αναφέρεται στις ευχαριστίες από τον ίδιο τον Σωτήρη. Υπάρχει λοιπόν ένα εισαγωγικό κείμενο για κάθε γύρο, ακολουθεί η ανάλυση της παρτίδας και ένα κείμενο κλεισίματος του γύρου.
Οι αναλύσεις του Κοτρωνιά συνεχίζουν φυσικά στο ίδιο επίπεδο με αυτές του Λονδίνου με μια μικρή διαφορά – προς το καλύτερο – ότι έχουν αυξηθεί τα σχόλια (verbal explanations). Επίσης, κάτι πολύ σημαντικό και χρήσιμο για να κατανοήσει κανείς τι συνέβη ακριβώς σε μια παρτίδα, για όλα τα παιχνίδια του τελικού υπάρχει μετά από κάθε κίνηση η ένδειξη του χρονομέτρου κάθε παίχτη. Έτσι ο αναγνώστης μπορεί να έχει μια πλήρη εικόνα για το πιο σημείο ήταν εκείνο που σπατάλησε περισσότερο χρόνο ο κάθε παίχτης, πότε είχε μπει σε πίεση χρόνου, πότε έπαιξε αυτόματα κτλ. Τα διαγράμματα φυσικά συνεχίζουν να είναι πάρα πολλά!
Ο τρόπος με τον οποίο αναλύει και εξηγεί ο Κοτρωνιάς βοηθάει πολύ στην κατανόηση της θέσης από τον αναγνώστη. Από την στιγμή που κατάφερα να ακολουθήσω τις παρτίδες και τις αναλύσεις χωρίς κανένα πρόβλημα ακόμα κι εγώ, νομίζω ότι κανένας σκακιστής δεν πρέπει να «φοβηθεί» το βιβλίο ως αρκετά προχωρημένο, κατάλληλο μόνο για ένα υψηλό επίπεδο και πάνω. Σίγουρα οι ισχυρότεροι παίχτες θα αντλήσουν περισσότερα και θα ακολουθήσουν παρτίδες και αναλύσεις πιο εύκολα, αλλά δεν νομίζω ότι οι πιο αδύναμοι παίχτες θα έχουν πρόβλημα αν έχουν την διάθεση και την όρεξη να δουλέψουν με το βιβλίο.
Στην 4η παρτίδα του ματς, με τον Ανάντ λευκό, φτάσαμε στην παρακάτω θέση:

27  hxg4

Εδώ ο Ανάντ απάντησε 28 hxg4 και ο Κοτρωνιάς σχολιάζει:
“It would seem tempting to call this an automatic recapture, but a glance at the clock times indicates that Vishy invested close to two minutes on this decision” (σ.σ. να μια περίπτωση όπου η καταγραφή των ενδείξεων των χρονομέτρων είναι πολύ χρήσιμη).
Ακολούθως, ο Κοτρωνιάς δίνει την εξής βαριάντα για τα λευκά:
28 Rc1 ! “This dynamic move would have been the best. It would be interesting to know how much of the following line Anand calculated before rejecting it.” Και δίνει την εξής βαριάντα:
28…Nd5 29 e6 fxe6 30 Ne5 a5 31 hxg4 c5 32 Nf7 Rf8 33 Re1 exf5 34 Nbd6+ Kc6 35 gxf5 Ra7

35   Ra7

36 Nxc8 Raxf7 37 Re6+ Kc7 38 Nd6 Rxf5 39 Nxf5 Rxf5 40 Rg6 Nf4 41 Rxg7+ Kc6 42 Rg3 καταλήγοντας: “White’s defensive task remains unpleasant, but objectively he should be able to hold a draw”.
Στην ίδια θέση, το Houdini 4 δείχνει να προτιμάει μια άλλη συνέχεια την οποία αξιολογεί ως εντελώς ισόπαλη (0.00), έχοντας «κομπιουτερίστικα» θυσιάσει ένα κομμάτι:
28 Rc2 Nd5 29 Nb4 Nxb4 30 Rxc7 Ka6 31 Nd6 (απειλεί 32 Ra1#) b5 32 hxg4 Kb6 33 Rxf7 Rg8 34 e6

34 e6

Την ίδια βαριάντα δίνει και ο Anish Giri στο περιοδικό New In Chess 2013/8 (σελ. 21) καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι τα λευκά έχουν πλήρη αποζημίωση για το κομμάτι.
Όπως και να ‘χει, θεωρώ την βαριάντα που προτείνει ο Κοτρωνιάς περισσότερο «ανθρώπινη», παρότι φαίνεται ότι τα λευκά έχουν δύσκολο αμυντικό έργο ακόμα μπροστά τους.
To βιβλίο τελειώνει με ένα επίλογο που τιτλοφορείται “Match Conclusions” ενώ ακολουθούν το ευρετήριο ονομάτων, ένας πίνακας με τους παγκόσμιους πρωταθλητές (αναφέρονται και οι δύο στην περίοδο της διαίρεσης), καθώς και μια λίστα με το «ποιος είναι στις φωτογραφίες», καθώς μέσα στο βιβλίο οι φωτογραφίες δεν έχουν λεζάντες.
Καταλήγοντας θεωρώ το βιβλίο μια εξαιρετική έκδοση από όλες τις απόψεις. Πρόκειται ουσιαστικά για το βιβλίο ενός ματς για το παγκόσμιο πρωτάθλημα, με επιπλέον υλικό το τουρνουά των διεκδικητών (έστω κι αν δεν περιλαμβάνει όλες τις παρτίδες από αυτό, κάτι που ούτως ή άλλως ήταν εκτός στόχου του βιβλίου). Εξαιρετικά κείμενα και αναλύσεις και θαυμάσιες φωτογραφίες συνιστούν ένα πολύ αξιόλογο σύνολο. Πιστεύω ότι πρόκειται για μια από τις καλύτερες εκδόσεις στον σκακιστικό χώρο των τελευταίων χρόνων συγκεντρώνοντας μέσα του σκακιστική ιστορία, διδακτική ανάλυση παρτίδων, ενώ ταυτόχρονα προσφέρει μια απολαυστική ανάγνωση.

FIDE CANDIDATES TOURNAMENT – LONDON 2013

Σχολιάστε

Πριν από 51 χρόνια, στο Curacao, ένα μικρό όμορφο νησί στην νότια καραϊβική θάλασσα, δίπλα στις ακτές της Βενεζουέλας, ο Τίγκραν Βαρντάνοβιτς Πετροσιάν κέρδιζε το 4πλων συναντήσεων πουλ τουρνουά των διεκδικητών και αποκτούσε το δικαίωμα να καθίσει απέναντι στον Μιχαήλ Μοϊσέγιεβιτς Μποτβίνικ ως διεκδικητής του παγκοσμίου τίτλου. Ήταν αυτός που λίγο αργότερα, πήρε για τελευταία φορά το στέμμα από τον «Πατριάρχη» της Σοβιετικής Σκακιστικής Σχολής.

Αυτό ήταν το τελευταίο πουλ τουρνουά που έκρινε τον διεκδηκητή, μέχρι …αύριο, όπου –όχι πια σε κάποιο εξωτικό νησί, αλλά στο Λονδίνο – ξεκινάει το πουλ τουρνουά διπλών συναντήσεων, από το οποίο θα προκύψει ο αντίπαλος του Βισβανάθαν Ανάντ για τον τελικό του παγκοσμίου πρωταθλήματος.

Μετά το Κουρασάο, η FIDE άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο θα αποφασίζονταν ο διεκδικητής σε ματς νοκ άουτ.

Το πρώτο ουσιαστικά πουλ τουρνουά το οποίο έκρινε παγκόσμιο τίτλο, ήταν αυτό του 1948, στο οποίο ο Μποτβίνικ στέφθηκε για πρώτη φορά παγκόσμιος πρωταθλητής. Βλέπετε, ο Αλιέχιν είχε πεθάνει το 1946, οπότε δεν υπήρχε κανείς για να υπερασπιστεί τον τίτλο από τον διεκδικητή Μποτβίνικ. Ουσιαστικά λοιπόν, εκείνο το τουρνουά έκρινε κατευθείαν τον παγκόσμιο πρωταθλητή.

Το 1950 στην Βουδαπέστη έγινε το επόμενο τέτοιου τύπου τουρνουά, στο οποίο ισοβάθμησαν στην 1η θέση ο Μπρονστάιν και ο Μπολεσλάβσκι. Χρειάστηκε ένα μεταξύ τους ματς, για να καθίσει τελικά ο Μπρονστάιν απέναντι από τον παγκόσμιο πρωταθλητή Μποτβίνικ.

Στην Ζυρίχη το 1953 ήταν η σειρά του Βασίλι Σμύσλοβ να θριαμβεύσει στο τουρνουά διεκδικητών, απειλώντας τον θρόνο του Μιχαήλ Μοϊσέγεβιτς και πάλι. Ο Σμύσλοβ επανέλαβε την επιτυχία του να κατακτήσει τουρνουά διεκδικητών ξανά το 1956 στο Άμστερνταμ. Αυτή τη φορά μάλιστα πέτυχε και την εκθρόνιση του «Πατριάρχη» – όχι για πολύ βέβαια.

Το τελευταίο πουλ τουρνουά πριν το …τελευταίο του Κουρασάο, έγινε το 1959 σε 3 διαφορετικές πόλεις της – πρώην – Γιουγκοσλαβίας (Μπλεντ, Ζάγκρεμπ και Βελιγράδι). Ο Μίσα Ταλ ήταν αυτός που επικράτησε, ενώ ακολούθησε μια –επίσης σύντομη – εκθρόνιση του «Πατριάρχη».

Μια παρατήρηση στατιστικής φύσεως, είναι ότι όλα τα προηγούμενα τουρνουά διεκδικητών τα κέρδισαν σκακιστές από την Ε.Σ.Σ.Δ. Θα μπορούσε ίσως να πει κανείς «κακά μαντάτα για τον Μάγκνους». Ο νεαρός Νορβηγός είναι ο μοναδικός από τους 8 διεκδικητές του σήμερα, που δεν προέρχεται από χώρα της πρώην Ε.Σ.Σ.Δ. Το συγκεκριμένο στοιχείο βέβαια, αυτό που φανερώνει πρώτιστα είναι η δυναμική της Σοβιετικής Σχολής τότε και η ουσιαστικά συνέχεια της κυριαρχίας της μέσω της βαθιάς ανάπτυξης του αθλήματος στις πρώην δημοκρατίες της και λιγότερο φυσικά είναι αποθαρρυντικό για τον ίδιο τον Κάρλσεν, ο οποίος είναι το πρώτο φαβορί για να επικρατήσει στο τουρνουά του Λονδίνου.

Ας ρίξουμε μια ματιά στους 8 διεκδικητές που θα αρχίσουν την μάχη από αύριο (Παρασκευή 15/3/2013) στο Λονδίνο, κατά σειρά αξιολόγησης:

1. Μάγκνους Κάρλσεν (Νορβηγία, 23 ετών) rating: 2872, νο1 στον κόσμο.

carlsenΑναμφίβολα ο Κάρλσεν είναι το μεγάλο φαβορί του τουρνουά. Είναι το νο1 στον κόσμο σε elo, έχοντας μάλιστα 62 μονάδες διαφορά από τον 2ο. Εκτός τούτου δείχνει να είναι σε εξαιρετική κατάσταση, χάνει πάρα πολύ δύσκολα και σπάνια παρτίδα, ενώ η εξαιρετική φυσική του κατάσταση και το νεαρό της ηλικίας θα είναι πλεονέκτημα σε ένα τόσο δύσκολο τουρνουά 14 γύρων. Ο Κάρλσεν φημίζεται για την βαθιά κατανόηση όλων των τύπων θέσεων με την μεγάλη του ισχύ να αυξάνει στο φινάλε, όπου πολύ συχνά ένα απειροελάχιστο πλεονέκτημα του αρκεί για την νίκη.

Ο ίδιος σε πρόσφατη συνέντευξη του ανέφερε ότι θεωρεί ως κύριο αντίπαλο του τον Αρονιάν, έχω όμως την αίσθηση ότι ο Κράμνικ θα είναι αυτός που θα τον κυνηγήσει μέχρι τέλους.

 2. Βλάντιμιρ Μπορίσοβιτς Κράμνικ (Ρωσία, 38 ετών) rating: 2810, νο2

kramnikΟ Βλάντιμιρ Κράμνικ έχει υπάρξει ήδη παγκόσμιος πρωταθλητής και είναι ο μοναδικός από τους 8 διεκδικητές που έχει πετύχει κάτι τέτοιο. Είναι ο άνθρωπος που εκθρόνισε τον Κασπάροβ το 2000, ενώ διατήρησε τον τίτλο του τόσο απέναντι στον Λέκο, όσο και απέναντι στον Τοπάλοβ, πριν τον απολέσει από τον Ανάντ το 2008.

Ένα στοιχείο που νομίζω ότι έχει σημασία, είναι το γεγονός ότι ο Κράμνικ διατηρεί μέχρι και σήμερα θετικό σκορ απέναντι στον Κάρλσεν σε παρτίδες κανονικού χρόνου. Από της 17 που έχουν παίξει, 10 έχουν τελειώσει ισόπαλες, ενώ ο Ρώσος έχει 4 νίκες, έναντι τριών του Νορβηγού.

Θεωρώ τον Κράμνικ ως τον σπουδαιότερο σκακιστή στην μετά Κασπάροβ εποχή. (Ο Κάρλσεν έχει φυσικά – όντας πολύ νεότερος – όλο το χρόνο και σημαντικές πιθανότητες μπροστά του για να αλλάξει αυτή την εκτίμηση). Υπήρξε ο παίχτης που εκθρόνισε τον  Γκάρι όταν ήταν στα καλύτερα του και όχι κάποιος παλαίμαχος. Έχει παίξει πολύ σπουδαίο σκάκι, ενώ έχει προσφέρει πάρα πολλά στην θεωρία του παιχνιδιού. Η Ισπανική έγινε όπλο για τα μαύρα χάρις στον Κράμνικ, ενώ και η Καταλανική βγήκε από την ναφθαλίνη και έγινε ξανά άνοιγμα αιχμής. Επίσης συναρπαστική είναι η ικανότητα του να παρακάμπτει πολλές φορές το μέσον, μεταπηδώντας ουσιαστικά από το άνοιγμα στο φινάλε, όπου από μια απειροελάχιστη υπεροχή έχει πετύχει συχνά σπουδαίες νίκες. Αν βρεθεί σε καλή κατάσταση – είναι πλέον σε ηλικία τέτοια που οι 14 γύροι σε τέτοιο επίπεδο θα συσσωρεύσουν μεγάλη κούραση πάνω του, καθώς και η φυσική του κατάσταση δεν είναι συγκρίσιμη με αυτή του Κάρλσεν – δεν θα είναι έκπληξη να κατακτήσει το τουρνουά.

3. Λεβόν Αρονιάν (Αρμενία, 31 ετών) rating 2809, νο3

aronianΟ Αρονιάν είναι ένας πολύ σταθερός παίχτης, παρ’ ότι το τελευταίο διάστημα έδειξε να μην είναι σε καλή φόρμα (τουρνουά Λονδίνου και Βάικ Ααν Ζεε). Οπωσδήποτε είναι εκ των φαβορί, ενώ όπως αναφέραμε και πριν ο ίδιος ο Κάρλσεν τον χαρακτήρισε ως τον σημαντικότερο αντίπαλο του. Μεγάλο πλεονέκτημα για τον Αρμένιο θα είναι η πολύ καλή προετοιμασία – στοιχείο που τον χαρακτηρίζει πάντα – αλλά και η στρατηγική του κατανόηση. Έχω την αίσθηση ότι μειονέκτημα για τον Αρονιάν θα είναι η έλλειψη μαχητικότητας σε θέσεις που δεν του ταιριάζουν. Από την άλλη έχει την ικανότητα να δημιουργεί θέσεις που οξύνουν την δημιουργικότητα του. Θεωρώ επίσης ότι είναι ο ένας εκ των τριών που μπορούν να επιτύχουν νίκη απέναντι στον Κάρλσεν (οι άλλοι δύο είναι ο Κράμνικ και ο Ιβαντσούκ). Φυσικά αυτή είναι μια καθαρά προσωπική εκτίμηση.

4. Τέιμουρ Ρατζάμποβ (Αζερμπαϊτζάν, 26 ετών) rating 2793 νο 4

radjaΠιστεύω ότι ο Ρατζάμποβ  έχει κάποιες – έστω και ελάχιστες – πιθανότητες να κάνει την έκπληξη. Μειονέκτημα για τον ίδιο είναι το γεγονός ότι έχει μικρή αγωνιστική παρουσία το τελευταίο διάστημα, ενώ στα πλεονεκτήματα του είναι η μεγάλη μαχητικότητα του ειδικά με τα μαύρα. Ελπίζω να δούμε αρκετές Ινδικές του βασιλιά από τον Ράτζα, τον οποίο δεν ξεγράφω καθόλου. Πιστεύω ότι μπορεί να μείνει μέχρι το τέλος στο «κόλπο».

5. Αλεξάντερ Γκριστσούκ (Ρωσία, 30 ετών) rating 2764 νο 10

sasaΟ Σάσα έχει κι αυτός τα δικά του δυνατά σημεία. Την πολύ γρήγορη σκέψη (αν το τουρνουά ήταν μπλιτς θα ήταν εκ των φαβορί), την οξεία τακτική αίσθηση, την ικανότητα σε συνθήκες πίεσης χρόνου. Όμως δεν νομίζω ότι μπορεί να ανταπεξέλθει σε έναν τέτοιο μαραθώνιο παραμένοντας κοντά στους υπόλοιπους ως το τέλος. Πρώτα πρώτα, ο ίδιος έχει βάλει σε δεύτερη μοίρα το σκάκι του, επιλέγοντας άλλες δραστηριότητες και αυτό φυσικά είναι δικαίωμα του. Είναι από τους παίχτες που πιστεύω ότι αν είχε κίνητρο και δούλευε θα μπορούσε να είναι στο 2800. Με τα τωρινά δεδομένα δεν πιστεύω ότι έχει καμιά τύχη στο τουρνουά. Θα ρισκάρω μάλιστα και την πρόβλεψη ότι – παρ’ ότι μου είναι πολύ συμπαθής- θα τερματίσει τελευταίος.

6. Βασίλι Ιβαντσούκ (Ουκρανία, 44 ετών) rating 2757, νο 13

ivanchukΠανσκακιστή τον είχε χαρακτηρίσει ο Ηλίας Κουρκουνάκης σε μια συζήτηση που είχαμε πρόσφατα. Είναι ο πιο επιτυχημένος χαρακτηρισμός που έχω ακούσει για τον «Τσάκυ». Δεν πιστεύω ότι μπορεί να κερδίσει το τουρνουά, αλλά είναι αυτός που έχει την ικανότητα να το κάνει «άνω κάτω» πετυχαίνοντας απρόσμενα αποτελέσματα που θα επηρεάσουν την εξέλιξη των πραγμάτων. Το σκάκι του, στις καλές του μέρες, είναι σίγουρα εξαιρετικά ενδιαφέρον. Παίζει τα πάντα και από αυτή την άποψη είναι σωστό αυτό που λένε πολλοί, ότι δηλαδή δεν έχει νόημα να προετοιμαστεί κάποιος εναντίον του.

7. Πίτερ Σβίντλερ (Ρωσία, 37 ετών) rating 2747, νο 14

svidlerΟ Σβίντλερ αποτελεί μυστήριο για μένα. Από την μία, θα έλεγα πώς  – όπως ακριβώς και ο Γκριστσούκ – έχει χάσει το κίνητρο του, ενώ είναι επίσης μια προσωπικότητα με πολλά ενδιαφέροντα, ο οποίος δεν έχει δοθεί αποκλειστικά στο σκάκι. Από την άλλη διαβάζω ότι έχει κάνει μεγάλη προετοιμασία για το τουρνουά, όχι μόνο σκακιστική, αλλά και φυσικής κατάστασης, καθώς λέγεται ότι έχει χάσει 20 κιλά. Άρα λοιπόν έρχεται να πουλήσει ακριβά το τομάρι του. Θεωρώ ότι θα κάνει καλό τουρνουά, ίσως σημειώσει και κάποια αποτελέσματα – έκπληξη, αλλά δεν νομίζω ότι μπορεί να φτάσει να διεκδικεί την πρωτιά. Εξ άλλου, όπως και να το κάνει κανείς, οι 125 βαθμοί της διαφοράς του από τον Κάρσλεν, δεν είναι ζήτημα μονάχα …βάρους.

8. Μπόρις Γκέλφαντ (Ισραήλ, 45 ετών) rating 2740, νο 18

borisRESPECT! – που λένε και στο Λονδίνο. Ο Γκέλφαντ είναι ένας τρομερός μαχητής, ένας σπουδαίος παίχτης που έχει ξεπεράσει τον εαυτό του. Δεκαετίες στην ελίτ του παγκόσμιου σκακιού, ίσως δεν άνηκε ποτέ στους απολύτως κορυφαίους, δεν παύει όμως να ήταν πάντα ένας μαχητής της σκακιέρας και μια προσωπικότητα σεβαστή από όλους. Στον προηγούμενο κύκλο των διεκδικητών ξεπέρασε τον εαυτό του. Τον βοήθησε και το φορματ με τα μικρά ματς των 4 παρτίδων και κατάφερε το ανέλπιστο από πολλούς. Να κερδίσει και να προκριθεί στον τελικό. Μπορεί ο Κάρλσεν να μην συμμετείχε, αλλά με τους Αρονιάν και Κράμνικ μέσα, οι περισσότεροι δεν του έδιναν καμιά τύχη. Έπαιξε μαχητικά όπως πάντα και αρκετά δημιουργικά. Το ίδιο έκανε και στον τελικό κι ας έχασε από τον Ανάντ. Είμαι σίγουρος ότι και σε αυτό το τουρνουά θα δώσει τα πάντα και δεν θα είναι σε καμιά περίπτωση κομπάρσος. Όμως, κακά τα ψέματα, με τον τωρινό τρόπο διεξαγωγής, ο Μπόρις δεν έχει πιθανότητες να κερδίσει το τουρνουά. 14 εξαντλητικοί γύροι, θα είναι ένα έργο πολύ δύσκολο γι’ αυτόν. Υπάρχει μεγάλη διαφορά (παιχτική) από τον Κάρλσεν, αλλά και τους Κράμνικ και Αρονιάν. Όμως πιστεύω ότι ο Γκέλφαντ θα δώσει και πάλι ότι μπορεί και κάτι παραπάνω. Πιστεύω ότι θα τερματίσει πάνω από Σβίντλερ και Γκριστσούκ.

Κλείνοντας θα ήθελα να συστήσω (σε όσους δεν την έχουν δει ακόμα) την εξαιρετική ανάρτηση του Μέτοικου στο skakistiko.com, όπου υπάρχει πολύ όμορφο αφιέρωμα στο τουρνουά του Λονδίνου, το οποίο ακολουθείτε από ψηφοφορία στο τέλος της ανάρτησης με θέμα «Ποιον σκακιστή υποστηρίζετε στο τουρνουά διεκδικητών».

Όπως ήδη αναφέρθηκε το τουρνουά ξεκινάει αύριο, στις 16:00 ώρα Ελλάδος. Το πλήρες πρόγραμμα, καθώς και οι παρτίδες, φωτογραφικό υλικό κτλ, στην επίσημη ιστοσελίδα της διοργάνωσης: http://london2013.fide.com/en/main-page.

Car(lsen)olus Magnus

1 σχόλιο

VA MC

Anand – Carlsen Tatasteel 2013 5th round

Το 2004, ένας 11χρονος πιτσιρικάς από το  Tønsberg της Νορβηγίας τερμάτιζε πρώτος στο Γ’ γκρουπ του Βάικ άαν Ζέε, κάνοντας ταυτόχρονα την πρώτη του νόρμα GM. Ήδη από τότε μερικές παρτίδες του έκαναν τέτοια εντύπωση που ο Κάβαλεκ τον χαρακτήρισε «Μότσαρτ του σκακιού».

Σήμερα, στον ίδιο αυτό χώρο, ο «Κάρλσεν ο Μέγας», κατέκτησε την πρώτη θέση του πανίσχυρου παραδοσιακού τουρνουά. Δεν είναι βέβαια η πρώτη φορά που το κάνει. Το 2008 ήταν πρώτος μαζί με τον Αρονιάν, ενώ κατέκτησε και πάλι την κορυφή το  2010.  Εξ άλλου, ο άλλοτε πιτσιρίκος, ο οποίος έγινε γκρανμετρ στα 13, όντας ο τρίτος νεότερος που το πετυχαίνει μετά τον Καριάκιν και τον Νέγκι, είναι από τον Ιούλιο του 2011 σταθερά το νο1 στο κόσμο στα ratings (τον Γενάρη του 2010 ανέβηκε για πρώτη φορά στην κορυφή με 2810,  όμως τον Νοέμβριο του 2010 έπεσε στην 2η θέση, ανακατάλαβε το ύψωμα τον Γενάρη του 2011, τον Μάρτιο υποχώρησε ξανά στην 2η θέση, ώσπου τον Ιούλιο ανέβηκε ξανά στην κορυφή, όπου και παραμένει σταθερά μέχρι σήμερα. O νυν παγκόσμιος πρωταθλητής Βισβανάθαν Ανάντ, ήταν εκείνος που εκθρόνισε τον Μάγκνους και τις δύο φορές). Μόλις πριν λίγες εβδομάδες, έσπασε το ρεκόρ του Κασπάροβ για το μεγαλύτερο elo όλων των εποχών με 2861 (ο Γκάρι είχε 2851).

Στο σημερινό λοιπόν αποτέλεσμα, δεν υπάρχει καμία έκπληξη, όπως υπήρχε σε εκείνο του 2004.

Όμως θεωρώ ότι μετά και από αυτό το τουρνουά, ο magnus Μάγκνους, έδειξε ότι βρίσκεται στον δικό του σκακιστικό πλανήτη. Το 2900 είναι πλέον ένας εφικτός – άμεσος – στόχος, ενώ όσο αφορά το παγκόσμιο πρωτάθλημα, δεν νομίζω να υπάρχει κανείς στον κόσμο που να μην πιστεύει ότι ο Νορβηγός είναι το μεγάλο φαβορί. Μηδέ του Ανάντ εξαιρουμένου.

Το πλέον εντυπωσιακό με τον Κάρλσεν, είναι ότι χάνει τόσο σπάνια – όλο και σπανιότερα – ώστε δημιουργεί την αίσθηση του αήττητου. Αυτό –φαντάζομαι- δεν αφορά μονάχα εμάς τους θεατές, αλλά και τους αντιπάλους του. Ακόμα και ο Χίρι σήμερα, που σε κάποια φάση φαινόταν να έχει κάποιο πλεονέκτημα, έδινε την εντύπωση (έβλεπα  την έκφραση του στο βίντεο) ότι δεν πιστεύει σε νίκη. Τελευταία του ήττα, ήταν στο Sao Paolo, στον 1ο γύρο του Final Masters Sao Paolo Bilbao, στις 24/9/2012 από τον Φαμπιάνο Καρουάνα. Αήττητος στο Biel, αήττητος στο London Chess Classic (το οποίο κατέκτησε επίσης), αήττητος στο Βάικ άαν Ζέε, ο Μάγκνους ηγεμονεύει στον σκακιστικό κόσμο με μια άνεση που προκαλεί θαυμασμό. Το μόνο που του λείπει, είναι το στέμμα του παγκόσμιου πρωταθλητή. Αλλά ποιος δεν πιστεύει πια ότι είναι απλώς ζήτημα χρόνου;

Ο Κασπάροβ ( ο οποίος διετέλεσε προπονητής του) είχε πει: «Ο Μάγκνους έχει τη δυνατότητα να αξιολογήσει σωστά οποιαδήποτε θέση, κάτι που σε τέτοιο βαθμό, μόνο στον Κάρποβ το συναντάμε στο παρελθόν».

H τελική βαθμολογία του φετινού TataSteel  είναι η εξής:

1 Carlsen, M.10.0
2 Aronian, L.8.5
3 Anand, V.  8.0
4 Karjakin, S. 8.0
5 Leko, P. 7.5
6 Nakamura, H. 7.0
7 Harikrishna, P. 6.5
8 Giri, A. 6.0
9 Wang, H. 6.0
10 van Wely, L. 6.0
11 Hou, Y. 5.5
12 Caruana, F. 5.0
13 L’Ami, E. 4.0
14 Sokolov, I. 3.0

Η 2η θέση του Αρονιάν, νομίζω ότι τον αφήνει ικανοποιημένο, ειδικά μετά το άσχημο τουρνουά που είχε στο Λονδίνο και το επίσης άσχημο ξεκίνημα στο TataSteel. Από την μέση του τουρνουά και μετά, δείχνει σημάδια ανάκαμψης. Ο Ανάντ συνεχίζει να έχει σκαμπανεβάσματα και να μην πείθει, παρά την μεγάλη νίκη επί του Αρονιάν, η οποία όμως ήταν σε μεγάλο βαθμό ζήτημα προετοιμασίας.

Στην 4η θέση βρίσκουμε τον Καριάκιν, ο οποίος δεν ξέρω αν είναι ο ίδιος ικανοποιημένος με τον εαυτό του, αλλά έχω την αίσθηση ότι πρέπει να βάλει πιο ψηλά τον πήχη.

Θα ήθελα να σταθώ λίγο στην γυναίκα της «παρέας». Η Χου έδειξε ότι μπορεί να σταθεί σε ένα παραδοσιακό ισχυρό αντρικό τουρνουά. Με 5.5 βαθμούς και με νίκες επί των Χαρικρίσνα, Χίρι και Σοκόλοβ κατάφερε να τερματίσει στην 11η θέση και να δείξει ότι δεν πήγε εκεί για να είναι απλώς ο σάκκος του μποξ. Δείγμα θετικό για το γυναικείο σκάκι. Μένει να φανεί αν η Χου (ή η Κονέρου ή η όποια άλλη) έχει τη δυνατότητα να ακολουθήσει την πορεία της Πόλγκαρ και να την ξεπεράσει.

Απογοήτευση του TataSteel 2013 ο Καρουάνα. Έκανε πράγματι ένα πολύ άσχημο τουρνουά, ενώ πριν κάποιους μήνες η νίκη του επί του Κάρλσεν και η πολύ καλή πορεία στο Final Masters, όπου ισοβάθμησε με τον Νορβηγό και έχασε την πρώτη θέση στα μπαράζ, έδειχναν ότι είναι η νέα μεγάλη δύναμη που «έρχεται». Δυστυχώς η παρουσία του στην Ολλανδία ήταν τραγική. Κέρδισε μονάχα L’Ami και Sokolov, κάνοντας 5 ήττες! Αν πρόκειται απλώς για μια κακή παρένθεση, θα φανεί στο μέλλον.